یکشنبه 27 اردیبهشت 1405 - Sunday, 17 May 2026
● تریبون آزاد
گفتگوی روز
طلبکاران تاریخ – قسمت اول – کمونیستهای مسلمان
روایتی انتقادی از بخشی از تاریخ معاصر ایران است؛ جایی که برخی، با وجود نقش در تحولات گذشته، امروز در جایگاه «طلبکار» ظاهر میشوند.
این پادکست به بررسی نسبت نیروهای سیاسی، ریشههای فکری آنها و ادعاهای رایج درباره دوره پهلوی میپردازد با تکیه بر دادهها و اسناد، نه روایتهای تکراری.
نگاهی دوباره به گذشته، برای فهم آنچه گفته شده… و آنچه پنهان مانده است
روایتی انتقادی از بخشی از تاریخ معاصر ایران است؛ جایی که برخی، با وجود نقش در تحولات گذشته، امروز در جایگاه «طلبکار» ظاهر میشوند.
این پادکست به بررسی نسبت نیروهای سیاسی، ریشههای فکری آنها و ادعاهای رایج درباره دوره پهلوی میپردازد با تکیه بر دادهها و اسناد، نه روایتهای تکراری.
نگاهی دوباره به گذشته، برای فهم آنچه گفته شده… و آنچه پنهان مانده است
سایه رحیمی
پس از حمله هوایی آمریکا و اسرائیل به مجتمع رهبری در تهران، کشته شدن علی خامنهای و شروع جنگ، تصوری در بخشهایی از نظام بینالملل شکل گرفت مبنی بر اینکه احتمالا موج تازهای از مهاجرت ایرانیان به خارج از کشور شکل خواهد گرفت. از نگاه ناظران بیرونی، جامعهای که تنها چند هفته پیش از شروع جنگ، یکی از خونبارترین سرکوبهای خیابانی را پشت سر گذاشته و درگیر خشم و سوگ عمیق بود، آماده ترک گسترده کشور به نظر میرسید و از نظر آنان هر اتفاقی جز این عجیب بود.
محمدعلی اصفهانی
کدامیک از ما به زبانی مشترک با نسل هایی که در آتشی که ما برافروخته بودیم سوخته اند و تمام زندگی و آرزو ها و آمال و شور و شوق و آیندهشان به دست ما تباه شده است رسیده است تا با آن بتواند به این نسل ها بگوید که اگر شما هم مثل ما یک انتخاب تعیین کنندهٔ نادرست داشته باشید، نسل های سوختهٔ فردا از شما همانگونه یاد خواهند کرد که شما امروز از ما یاد می کنید؟
ابوالفضل محققی
دربرابر آئینه تمام قد نصب شده مقابل در ورودی خانه می ایستم . تمام راه به نقش خود وهم نسلانم در جنبش اعتراضی امروز فکر می کردم .به این که این همه تب وتاب این همه پرده د ری و پنجول کشیدن بر صورت یک دیگر جهت قبولاندن نظرخود نتیجه عملیش چه بوده ؟
احمد مداح
"قانون اساسی ایران با توجه به محتوای اسلامی انقلاب ایران که حرکتی برای پیروزی مستضعفین بر مستکبرین بود، زمینه تداوم این انقلاب را در داخل و خارج کشور فراهم می کند تا راه تشکیل امت جهانی را هموار کند"
ناصر مستشار
هنوز ظن این می رود که امریکا از درون حاکمیت جنون پرور اسلامی میخواهد یک آلترناتیو مورد دلخواه خویش را بوجود آورد!
سیاست غالب واشنگتن در قبال ایران هنوز روشن و واضح نیست.
اروپا در بسیاری از مواضع با ترامپ اختلاف دارد.
سیاست غالب واشنگتن در قبال ایران هنوز روشن و واضح نیست.
اروپا در بسیاری از مواضع با ترامپ اختلاف دارد.
فرامرز حیدریان
در برابر این افق انسانیِ رنج، خشونتی که با نام قدرت و اقتدار میخواهد پایه های پوسیده و لرزان خود را تحکیم کند، جنایتهایش تنها یک رخداد تاریخی نیست؛ بلکه شکلی از انحراف و فاجعه در نسبت انسان با هستی و ساختار اجتماعی انسانهاست.
رضا علوی
نظامی آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی , ساختار قدرت در تهران را نه تنها تضعیف نکرد ، بلکه فرایند به قدرت رسیدن تندروترین لایههای حکومتی و پیروان تفکرات آخرالزمانی را هموار کرده است.
احمد مداح
" ارتش جمهوری اسلامی و سپاه پاسداران انقلاب نه تنها حفظ و حراست از مرزها بلکه بار رسالت مکتبی یعنی جهاد در راه خدا و مبارزه در راه گسترش حاکمیت قانون خدا در جهان را نیز عهده دار خواهد بود."
احمد پناهنده
چرا؟
زیرا به باور ما ایرانیان راستین، سرنگونی جمهوری اسلامی فقط بدست و همّت و جدّیتِ ملت ایران رقم می خورد و بزودی هم رقم خواهد خورد.
اقدام بشردوستانه آمریکا و اسرائیل فقط کمکی بود برای تضعیف ماشین سرکوب جمهوری اسلامی که تا کنون بیش از پنجاه درصد عملی شد.
حال باید منتظر ماند که نتیجه این آتش بس به چه سمتی پیش می رود.
زیرا به باور ما ایرانیان راستین، سرنگونی جمهوری اسلامی فقط بدست و همّت و جدّیتِ ملت ایران رقم می خورد و بزودی هم رقم خواهد خورد.
اقدام بشردوستانه آمریکا و اسرائیل فقط کمکی بود برای تضعیف ماشین سرکوب جمهوری اسلامی که تا کنون بیش از پنجاه درصد عملی شد.
حال باید منتظر ماند که نتیجه این آتش بس به چه سمتی پیش می رود.
علیرضا نوریزاده
ما بیش از چهار دهه است که به امید دیدن چهرههای آشنا و تازهآشنای اپوزیسیون کنار هم، بسیار گفتهایم و نوشتهایم. چه روزهایی که به دیدن چهرههایی که در صحنه مبارزه، داعیه دارند و بهمناسبتی کنار هم گرد آمده بودند، دل شاد کردیم که زمان همدلی فرا رسیده و گاه آشتی طلوع کرده و «به گامی دگر کشور صبح با ما است»، اما خان امید بر آب داشته بودیم و ستون همدلیهایمان بر شنهای روان تکیه داشت.
بهرام فرخی
اپوزیسیون تبعیدی اگر قصد نقش آفرینی در آینده ایران را دارد ،باید بار دیگر تاکتیکها و راهبردهای خود را بازتعریف کند تا بتواند یک آلترناتیو واقعی، فراگیر و کثرتگرا ارائه دهد، آلترناتیوی که قادر باشد اکثریت مردم ایران را زیر چتر خود گرد آورد و همزمان، زمینه تضمین فعالیت آزاد و رقابتی سیاسی را در آینده فراهم سازد.
کانال ۱۲ اسرائیل از «پیشرفت» در مذاکرات تهران و واشینگتن خبر داد و اعلام کرد ایالات متحده برای ایجاد صندوق کمک اقتصادی به ارزش ۲۵۰ میلیارد دلار آمادگی دارد، اما جمهوری اسلامی خواهان مبلغ بیشتری است.
اختلاف ترامپ و نتانیاهو در نوع حکومت آینده در ایران
به بررسی عمیق مسائل جنگ و اتش بس و حضور نیروهای خارجی در ایران پرداخته میشود و اینده نظام ایران....
بهرام فرخی
در ماههای اخیر، حضور رضا پهلوی در صحنههای بینالمللی بار دیگر به یکی از محورهای بحث در میان ناظران سیاسی بدل شده است. تازهترین نمونه، سفر او به رم است, سفری که اگرچه با عناوینی چون "رایزنیهای سیاسی" و "دیدارهای رسمی" معرفی شده، اما در عمل پرسشهایی جدی درباره سطح، کیفیت و هدفگذاری چنین دیدارهایی برمی انگیزد.
عبدالرضا اژدری
در زبان روزمرهٔ ایرانی، «قربانت بروم» صرفاً یک تعارف نیست، بلکه فرمول فشردهٔ یک اقتصاد روانی است که در آن مرزهای «من» و «دیگری» به نفع یک وحدت عاطفی عمیق، منحل میشود. این عبارت، که اغلب از زبان مادر خطاب به فرزند شنیده میشود
گفتگوی روز
آیا هر نوع بیان خشم، به نفع یک حرکت ملی است؟ یا ممکن است برخی شعارها و ادبیات، ناخواسته به تضعیف همان جنبشی بینجامد که هدفش آزادی و تغییر است؟
این پادکست، نه در پی سرکوب خشم انقلابی است، بلکه در جستوجوی توضیح نتایج خشم کنترل ناشده است. خشم خام میتواند انرژی باشد، اما خشم پالایش شده است که فرهنگ میسازد.
این پادکست، نه در پی سرکوب خشم انقلابی است، بلکه در جستوجوی توضیح نتایج خشم کنترل ناشده است. خشم خام میتواند انرژی باشد، اما خشم پالایش شده است که فرهنگ میسازد.
فرامرز حیدریان
جمع شدن است، نه در پراکنده ماندن.
اما همبستگی اصیل - نه شعاری و مکتوبی -، بی آگاهی و پاسخگویی، چیزی جز همنشینیِ سطحی و بی ریشه نیست. همبستگی باید با دریادلی و گشوده فکری درآمیزد. با شهامت شنیدن نقد و توان اصلاح خویش در گفتار و کردار و رفتار فردی و جمعی پیوند بخورد
اما همبستگی اصیل - نه شعاری و مکتوبی -، بی آگاهی و پاسخگویی، چیزی جز همنشینیِ سطحی و بی ریشه نیست. همبستگی باید با دریادلی و گشوده فکری درآمیزد. با شهامت شنیدن نقد و توان اصلاح خویش در گفتار و کردار و رفتار فردی و جمعی پیوند بخورد
بهرام فرخی
بهگفته منابع آگاه در هر دو پایتخت، دو موضوع بیش از سایر پروندهها در کانون این رایزنیها قرار دارد: نخست، نحوه مدیریت و کنترل تنگه هرمز، گذرگاهی که امنیت آن مستقیماً با بازار جهانی انرژی گره خورده است. دوم، تعیین تکلیف ذخایر اورانیوم با غنای ۶۰ درصدی ایران، مسئلهای که همچنان یکی از اصلیترین نقاط اصطکاک میان ایران و غرب محسوب میشود.
تقی روزبه
گسترش دامنه جنگ و مداخله آمریکا درتنگه هرمز باحتمال زیاد با افزایش دامنه و شدت جنگ و تشدید بحران جهانی سوخت، درحکم قمارجدیدی است که دولت ترامپ به آن مبادرت می ورزد و این در حالی است که مخالفتهای داخلی علیه سیاست های جنگ طلبانه وی و تهدیدهای خطرناک و ضدمتمدنانهاش، و حتی پیرامون سلامت فکری و روانیاش،آنهم درسال انتخاباتی و چندماه مانده تا آن، گسترش پیدامی کند.
بیش از 46 سال است که آمریکا ایران را به حمله نظامی تهدید میکند و بالاخره این تهدید را با کمک اسراییل و چند کشور حاشیه جنوبی خلیج فارس عملی کرد. پس از 40 روز بمباران کشور و به شهادت رساندن بیش از 3000 نفر ایرانی منجمله 175 نفر در مدرسه ابتدایی "شجره طبیه" در شهر میناب استان هرمزگان و زخمی نمودن دهها هزار نفر، خواهان آتش بس شد.
اقبال اقبالی
برگزاری فوری انتخابات آزاد تحت نظارت سازمان ملل متحد و نهادهای مدافع حقوق بشر، کوششی در مسیر تشکیل دولتی ملی و عبور از وضعیت کنونی می تواند باشد، بی آنکه ادامه انقلاب (زن زندگی آزادی) برای برچیدن حکومت اسلامی نادیده گرفته شود. استفاده از همه اشکال مبارزه برای برچیدن حکومت اسلامی، میتواند زمینهساز شکلگیری نظمی نوین، مبتنی بر صلح، آزادی و کرامت انسانی باشد.
بهرام فرخی
سکوت، خیانت است، آنگاه که نقد، آخرین سنگر نجات ایران میشود.
مسائل و دلایل شکست مذاکرات در پاکستان و شکل و اندام هیئت امنیتی و نظامی سپاه و اینده تحرکات امریکا مورد بررسی است.
ایرج اروجی
امروز، بیش از هر زمان دیگر، اپوزیسیون ایران نیازمند عبور از نگاههای تخریبی و حذفی و حرکت بهسوی بلوغی سیاسی است که در آن، تکثر دیدگاهها به رسمیت شناخته شود. اختلاف، واقعیت گریزناپذیر هر جامعه زنده است؛ آنچه آینده را میسازد، نه حذف این اختلافها، بلکه توانایی مدیریت دموکراتیک آنها است.
بررسی عمیق مسائل جنگ، مذاکرهات صلح و ساختار رزیم ایران
احمد پناهنده
وقتی یک ملت را پشت سر خود داری، به قولی کوه ها بلرزند تو نمی لرزی
ابوالفضل محققی
تتری که "مای" مجهول درسرتاسراین نوشته حضور دارد.
عقل کلی که گویا در انتظار نشسته بود تا آسیاب به نوبت بچرخد وآسیابان منتظر، بادی بر پره های آسیابش بورزد تا او در قامت "ما "ظاهر شود! بی آن که معلوم کند این "ما"چه کسی وچه جریانیست؟ او بر جمعیتی که رهائی کشوررا د ر یورش قدرتمند به ارکان نظام می دانستد حمله می کند .
عقل کلی که گویا در انتظار نشسته بود تا آسیاب به نوبت بچرخد وآسیابان منتظر، بادی بر پره های آسیابش بورزد تا او در قامت "ما "ظاهر شود! بی آن که معلوم کند این "ما"چه کسی وچه جریانیست؟ او بر جمعیتی که رهائی کشوررا د ر یورش قدرتمند به ارکان نظام می دانستد حمله می کند .
تقی روزبه
در مورد شکننده یا پایدار بودن این آتش بس دوهفتهای، ترامپ از دوسو زیرفشارروزافزون قرار دارد: هم از سوی حامیان راست و اسرائیل وجنگ طلبان داخلی و هم از سوی مخالفان جنگ و دیگر رقبای داخلی اش . از همین رو این آتش بس ممکن است شکنده باشد و در حکم وققهای بین جنگ دوم و سوم... باید فعلا با حدس و احتیاط ارزیابی کرد تا متن و دامنه مخالفت ها روشن شود. اسرائیل از همین حالا گفته است به جنگ لبنان ادامه خواهد داد. درحالی که ظاهرا شرط اتشبس در همه جبهه ها یکی از موادمهم و چالش برانگیز این پیشنهادهاست
بهروز مطلب زاده
دوستی داشتم که دریکی شهرهای نزدیک شهرما زندگی می کرد، اواز آن تیپ آدم هائی بود، که اگرکسی کمکی نیاز داشت و به اومراجعه می کرد، هیچ وقت، نه، نمی گفت. برای او اصلا فرقی نمی کرد که این آدمِ نیازمند، چه کسی است؟ آشناست یا غریبه. این مسئله اصلا برای او مهم نبود.
ثریا ندیم پور
«کنگره آزادی» در دومین اجلاس خود با محوریت «کثرتگرایی» در روزهای ۲۸ و ۲۹ مارس ( امسال ۲۰۲۶ ) در لندن برگزار شد؛ نشستی که میتوان آن را یکی از کمسابقهترین تلاشها برای گردآوردن طیفی گسترده از نیروهای سیاسی و مدنی ایران در خارج از کشور دانست. در این گردهمایی، از احزاب اتنیکی و جریانهای پادشاهیخواه تا نیروهای چپ، فعالان حقوق زنان، کنشگران مدنی و مدافعان حقوق بشر حضور داشتند؛ ترکیبی که بهخوبی بازتابدهنده تنوع واقعی جامعه ایران است.
بهرام فرخی
در تاریخ معاصر ایران، کم نبودهاند آنان که در بزنگاههای حساس، بهجای درک مسئولیت تاریخی خود، در قامت کوتولههای سیاسی ظاهر شدهاند. اما آنچه در این چند سال جنبش "زن زندگی آزادی" و بخصوص در ماههای اخیر از سوی برخی مدعیان اپوزیسیون رخ داد، دیگر نه یک خطای تحلیلی، بلکه مصداقی روشن از خیانت به منافع ملی است