رفتن به محتوای اصلی
پنج‌شنبه 21 خرداد 1405 - Thursday, 11 June 2026

تسخیر عمودی

تسخیر عمودی

 زندگی مدرن چنانکە گفتە می‌‌شود دیگر تنها تسخیر افقی زمین نیست، بلکە تسخیر عمودی آن است. حرکتی از زمین بە فضا کە پایە آن را عمق زمین تشکیل می‌دهد. زمانی رابرت هیوز در کتابش 'شوک نو' گفتە بود کە برج ایفل نماد بزرگ مدرنیسم است. برجی بعنوان نماد توسعە طلبی عمودی. پس پهنای افقی نمی‌تواند بە تنهایی نشان بزرگی سرزمینی باشد. البتە اندیشە تسخیر عمودی زمین را تنها برج ایفل بعنوان نماد آن تشکیل نمی‌دهد. درست است در هنگامە رشد کلان شهرها، ایجاد برج‌ از نشانەهای ورود بە دوران جدید بود، اما آسمان‌خراش‌ها و آپارتمانهای عظیم الجثە هم بخشی از این سمبولیسم 'اندیشە تسخیر' توسط بشر را تشکیل می‌دادند. در این اندیشە دیگر زمین و یا سرزمین تنها عبارت از یک پهنای افقی درامتداد خاک نیست، بلکە فضا هم هست. یک امتداد عمودی کە خاک را جای می‌گذارد، و یا بە امتداد آن می‌افزاید تا آن را بهتر تسخیر کردە باشد. وجود برج‌ها و آسمان‌خراش‌ها عین تشدید ایدە تسخیر توسط انسان است کە در او یدی طولانی از همان ابتدای تاریخ در مبارزەاش علیە طبیعت و تلاش برای کنترل آن داشتە است. اما باید گفت کە ایدە تسخیر عمودی تنها تسلط بر طبیعت نیست، آنچنانکە می‌تواند نماد تسخیر انسان توسط خود هم انسان باشد. بعنوان مثال بە برج‌های دونالد ترامپ نظری بیافکنیم: نماد قدرت سرمایە کە عظمت تسلط یک فرد و توانش را در تسخیر می‌رساند. و یا برج‌های ثروتمندان شمال تهران! و این چنین فضای عمودی بە برجستەترین نماد قدرت تبدیل می‌شود. البتە عکس آن هم صادق است. برای اینکە بتوان قدرت مدرنیسم را در هم شکست، بە همان ترتیب تخریب چنین فضای عمودی‌ای هم مهم است. بە جنگ اوکراین و یا غزە نظری بیافکنیم. جاییکە بشیوە خودبخودی نابودی آسمان‌خراش‌ها اولویت می‌یابند. درست بەهمانگونە کە تسخیر عمودی نشانە قدرت و عصر نوین است، بە همان نسبت تخریب آن هم سمبل ویرانی آن.

برای مطالب بیشتر اینجا را کلیک کنید.

دیدگاه‌ و نظرات ابراز شده در این مطلب، نظر نویسنده بوده و لزوما سیاست یا موضع ایرانگلوبال را منعکس نمی‌کند.

فرید قاضی
برگرفته از:
صفحه اینستاگرام «رسانه»

تصویر

تصویر

تصویر

توجه داشته باشید کامنت‌هایی که مربوط به موضوع مطلب نباشند، منتشر نخواهند شد! 

دیدگاه‌ها

بیکار ابزوردستانی

یک زمانی میگفتن هر تحلیلی باید طبقاتی باشد ! ما نفهمیدیم این بحث عمودی-افقی چیست؟
گویا مقوله مدرنیسم بیچاره مثل مرغ قربانی هم توی عروسی فدا میشه و هم توی عزا .
شاید بجای بحث مدرنیسم بهتر میبود نویسنده به بحث ساختارگرایی گریزی میزد که در فرانسه حدود 70 سال است وارد فلسفه شده.
شاید هم این دوستان کرد، خصومتی با ساختمانهای آسمانخراش دارند؛ چون در مناطق کوهستانی، چادر و خیمه و بهون مورد استفاده دامپروران قرار میگیرد.
خطر وجود زلزله هم باید در مخالفت با ساختمانهای عمودی، در نظر گرفته شود!
--کلنگ از آسمان افتاد و نشکست !
--اگر باران به کو.هستان ببارد، به کوهستان باریده است باران!
فرهنگ ابزوردستانی در غربت پست مدرنیسم!.

جمعه, 31.01.2025 - 01:29 پیوند ثابت