Lamma قسمت 4 MUD و قسمت 5 NAM

تعداد مشاهدات: 
1815
Qayıq yatarsa‭
‬Suya batar‭
‬-Şəhər yatarsa
Qana batar‭!
قایق بخوابد بر آب فرو میرود
شهر بخوابد در خون فرو میرود
 
 
قسمت 4
لاما بعد از گشت و گذار در اوروک به کنار دریا میرسد  و با نانشه به قصر لاجورد واقع در ته دریا میروند
 نام دارند Nin-xur-san-ga و مادرش Enkiپدر نانشه 
مادر نانشه در فرهنگ سومر نقش مادر همه ی کودکان را به عهده دارد
والدین نانشه  به او خوشامد گفته و از لاما میخواهند آنچه را که در اوروک دیده تعریف کند
*انکی بعداز شنیدن سخنان لاما به İM-DU-GUD 
اشاره میکند .به پرنده ایکه دارای چنگالهایی به قدرت شیر و سری دارد شبیه سر یک عقاب یا شب پره. که سنگ سرنوشت را دزدیده است. 
 .ست AN-ZU نام دیگر پرنده
 در فرهنگ سومر نگهدار سنگ سرنوشت ENLİL برادر انکی ست 
 میفرستد تا از سنگ سرنوشت و پرنده سوراغی بگیرند MUD انکی به ظاهر دختران را پیش کاتبی به نام 
.اما در حقیقت میخواهد بچه ها از فلسفه ی « الکی خوش باشی» کاتب اطلاع پیداکنند
دختران بعد از آگاهی از فلسفه ی مود جواب میدهند
« اگر قایق بخوابد به آب فرو میروند- و اگر شهر بخواب در خون فرو میرود»
صرب المثل معروف خودشان را به کاتب یاد آوری میکنند
 -----
MUD به معنی تفریح و الکی خوشی ست. برابر mırt  و شکل قدیمی آن است که امروزه به کار می بریم.

در قسمت پنجم 
برادر نانشه و کاتب دیگری  وارد قصه خواهند شد
و پیگیری سنگ تقدیر ادامه خواهد یافت

قسمتی از متن:

بفرمایید بفرمایید بنشینید
دختران بابا انکی
خوش آمدید
صفا آوردید
بفرمایید بفرمایید بنشینید
*
-کاتب ما سلامت باشد
سئوالی داریم
ممنون میشویم پاسخ دهید
 -ام-دو-قود سنگ سرنوشت را دزدیده است 
 دزد و سنگ را کجا میتوانیم بیابیم
*
-در جایی که بابا انکی نمیداند
من کیستم که بتوانم به سئوال شما جواب دهم
*
اما
شما بیایید از خیر
این کار و پرسش بگذرید
بیچاره میشوید
انسان عمر خود را به خاطر این کار تلف نمیکند

دنیا پنج روزه
آنهم خوش روزه
بیچاره میشوید
انسان عمر خود را به خاطر این کار تلف نمیکند
بر سرتان که درد نمی کند
دستمال نبندید
چرخ کائنات از آغاز وارونه میچرد
کسی را یارای برگرداندن آن نیست
باد از هر طرف که آمد بدان سوی بچرخید
برای خود قدرت و قصر و مال و منال ردیف کنید
اگر کسی را زیر لگد و 
میان گل و لای دیدید
لگدی نیز شما بنوازید
که بر نخیزد
اگر بر خیزد
شما در گل فرو رفته اید دخترانم.
به چسبید به می و معشوق
AN-ZU را رها کنید 
و سنگ تقدیر را.
از آغاز چرخ کاینات را
هیولا می چرخاند.
*
-آقای دوبسار
سخنی برای شما
فراموش نکنید
-قایق بخوابد بر آب فرو میرود
-شهر بخوابد در خون فرو میرود
-الوداع می و معشوق
الوداع پنج روز و
خوش روز

 - شمارا بخیر
-ما را به سلامت
----------

بابا انکی
مادر نین-خور-سان-گا
رفتم به غروبگاه خورشید
به جایی که پریان میخوابند
اوروگ را گردش کردم
خانه یتان را خانه ی خود یافتم و آمدم

انکی:
چه دیدی در اوروک فرزندم
برای ما تعریف کن دخترم.

-بالا سر هر کس 
هیولایی ایستاده بابا
محصول را می برند و انبار میکنند

برخی گرسنه
برخی مریض
برخیها می ترسند
برخیها فرار میکنند

در حالیکه گاوم گرسنه است
دام غریبه علوفه ام را میخورد

شیر در صحراست
همه جا پر از جانوره 
هیولاهای سیاه پوش
در اوروک رژه میروند
آدم نمیداند به کجاه پناه ببرد بابا

جویها تمیز نمیشوند
کثافت از جایش تکان نمیخورد
کشتزار ها تشنه مانده اند
از فراوانی محصول خبری نیست

بابا ! باغها و باغچه ها
خالی از خرما و میوه مانده اند
حاکم اوروک را غارت میکند
هیولاها کی ان گیر را نابود میکنند

نه دیدار لذتی دارد
و نه لبخند نمکی
آدم نمیداند به کجا پناه ببرد
بالا سر هر کس
اسکلتی استاده است بابا....

 
 
 
 
 
 
 
Lamma Uruk‭` ‬u gəzəndən sonra dəniz kənarında Nanşe ilə görüşüb,‭ ‬dənizin dibindəki lacivərd sarayına,‭ ‬Nanşe‭` ‬nin‭  ‬ayılası evinə,‭ ‬getdilər.‭  
Nin-xur-san-ga‭ (‬Nanşe-nin anası)‬:
 
-Səndə mənim bir balamsan
Xoş gəlibsən qızım‭  ‬Lamma
 
-Ana bildim‭ 
‬Ata bildim
Öz evim bildim
Gəldim‭
 
‬Enki
 
   انکی، در حالیکه دجله و فرات از شانه های او میریزند
 
 
-İçdin‭ ‬NAM‭` ‬ın suyunu
Gəlib çıxdın yerə bala
Xoş gəlibsən bizə Lamma
 
-‭ ‬Enki baba
Ana Nin-xur-san-ga‭ 
‬Getdim gün batan yerə
Mələklər yatan yerə
Uruk‭` ‬u gəzdim gəldim
Öz evim bildim gəldim
 
-Nə gördün Uruk‭` ‬da bala
Söylə bizə qızım‭ ‬Lamma
 
-‭ ‬Hər insanın başı üstə
Bir həyula durub baba‭
‬Aparırlar taxılı
Vururlar ambara‭ ‬baba
 
Kimi acdır‭ 
‬Kimi nə saq
Kimi qorxur
Kimi qaçır‭
 
‬Inəyim ac ola-ola
Otumu özgənin
Malı yeyir baba
 
Yer-göy canavar
Səhrada‭ ‬şir
Qara geyimli həyulalar
Uruk-da san geçir‭ 
‬Adam bilməyir
Hara getsin‭ ‬baba‭
 
 
   اروک
 
 
 
Arxlar təmizlənməyir
Kirlilik axıb getməyir‭
‬Əkinlər‭ ‬qalıb‭ ‬susuz‭
‬Bol taxıl yetişməyir
 
Qalıb bağçalar bağlar‭ 
‬Xurma meyvəsiz baba
 
Lugal‭ ‬talayır Uruk‭` ‬u
Həyula dağıdır ki-en-gir‭` ‬i baba‭
 
‬Nə görüşün dadı var
Nə gülüşün duzu‭ 
‬Adam bilmir
Hara getsin‭ ‬ana
 
Hər insanın başı üstə
Bir skelet durub baba
 
Nanşe‭
‬-Yaşam burda ağır geçır
Ağır-ağır
Axır geçır
 
 
İM-DU-GUD
 
 
 
Enki
 
-Apardı təqdir-daşı‭` ‬nı
O oğru İM-DU-GUD
Axıtdı xalqın göz yaşını
O abdal‭  ‬İM-DU-GUD‭
 
‬URUK‭` ‬da bir DUB-SAR var‭ 
‬Onun adı MUD başı
Gedin görün nə söylür o
Bəlkə tapdı bu quş-başı‭ 
 
 
MUD
Buyurun-buyurun ‬əyləşin
Enki babanın qizları‭
‬Xoş dəldiniz
Səfa gətirdiniz
Buyurun-buyurun ‬əyləşin
 
 
     uruk
 
 
 
-DUB-SAR‭` ‬ımız‭ ‬ sağ olsun‭ 
‬Bir sorğumuz var sizə
Minnətdarıq cavab versəniz
 
‬-İM-DU-GUD oğurlayıb
Təqdir-daşı‭` ‬nı
Harada tapa bilərik‭ ‬
O oğrunu‭ 
‬Təqdir-daşı‭` ‬nı‭?
 
 
‬-Enki baba‭ 
‬Bilməyən yerdə
Mən kiməm
Cavab biləm‭ 
 
Amma
Gəlin geçin
Bu sorğudan‭ ‬
Bu işdən‭
Yazıq siz
İnsan‭ ‬ömrünü‭ 
‬Hədər etməz bu işdə‭
Dünya beş‭ ‬gündür
Oda xoş‭ ‬gündür‭
 
‬Yazıq siz‭
‬İnsan‭ ‬ömrünü‭ 
‬Hədər etməz bu işdə
 
Ağrımaz başınıza‭
‬Dəsmal bağlamayın‭ 
‬Fələyin çarxı‭ ‬əzəldən
Tərsə dolanır
Kimsə onu çevirə bilməz‭
 
‬Yel hansı yandan gəldi
O yana süzün
Özünüzə Saray qüdrət
Mal-dövlət düzün
 
Birini təpik altında
Çamırda‭ isə ‬gördünüz
Bir təpikdə siz vurun
Qalxmasın çamırdan o
Qalxarsa‭ 
‬Siz çamırda‭ ‬sinsiz qızım‭
 
‬Tutun mey-o-məşuqu
Buraxın AN-ZU‭` ‬nu
Təqdir daşını‭
‬Əzəldən həyula işlədir
Dünyanın çarxını.‭
 
‬-Sizə bir söz‭ 
‬DU-SAR ağa
Unutmayın:
 
Qayıq yatarsa‭
‬Suya batar‭
‬-Şəhər yatarsa
Qana batar‭!
‬-Əlvida
Mey-o-məşuqun‭
‬-Beş günün
Xoş günün‭
 
‬-Siz sağ‭
‬-Biz səlamət.
----------------
 
 
انکی خدای آب شیرین
قسمت پنجم
نانشه رفته با برادرش در مورد پرنده و سنگ تقدیر حرف بزند.
ASAL-LU-Xİ برادرش او را به دنبال عمومی خود En-LİL میفرستد و صلاح میداند که با عمو صحبت کند.
Enki لاما را به سوراغ کاتبی به نام NAM فرستاده است.
---
لاما  در راه خانه ی کاتب را از بچه ها می پرسد و پیش او میرود.
کاتب خود را فرزند انکی میداند- چون در کودکی از دست کشتارگران به کوه و جنگل گریخته بود و توسط انکی تربیت شده است.
نام در کوهستان با پرنده و نگهبان جنگل خوم بابا آشنا شده . او با خوم بابا دوست است .
نام بعد از اینکه از کودکی خود حرف میزند قرار میگذارد برای یافتن پرنده  فردا به کوهستان بروند. 
---
بخشی از متن :
در بیشه تنها شدم
بین حیوانات
زبان حیوان را آموختم
و زبان پرنده را
*
از پدر دور شدم
از مادر نیز
فراموش کردم
زبان مادرم را 
زبان خود را
*
زنده باشد 
بابا انکی 
به دادم رسید
 به من آموخت
زبانم را
*
در میان حیوانات 
حیوان شده بودم
 گم کرده بودم
زبانم  را
*
دل بستم به حیوان
شیفته ی آب و درخت شدم
و کوه و
تپه و دره

*
 درخت لرزید
منهم لرزیدم
در سرما
سردم شد
با برگها
*
 گوزن دوید
 به ناگهان
پرندگان پریدند

 من شناختم
ترس نا دیدنی را
*
دوستی دارم
عمیق
چون دره ها

بلند
چون کوههای سرفراز

*
نام اش خوم باباست
پدر بیشه ها
و مادر آنها
:چون همه ی مادران
»
 بدانگاه که خوابم را به درختان بخشیدم
بیداری را برای خود برداشتم
بدانگاه  که  درختان را با اشک چشمانم سیراب کردم
تشنگی را برای خود برداشتم
.من دیریست که جانم را فدای جنگل نموده ام 
باکم نیست که دگرباره زنده نخواهم شد
*

از مرگ ترسی ندارم
نمی توانم بیشه هایم را از چشمم دور کنم
شیفتگیم مرا جاودانه خواهد کرد.... »

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
İM-DU-GUD‭
 
 
Nanşe gedib qardaşı‭  ‬ASAL-LU-Xİ‭  ‬ilə‭  ‬təqdir daşı‭ ‬üzərində‭ ‬danışsın.‭
‬ASAL-LU-Xİ‭  ‬Nanşe‭ ‬-yə deyər ki yaxşı olar‭ ‬əmisi Enlil-nən danışsın.‭
‬Və əmisi‭ ‬Nanşe‭` ‬yə‭ ‬ İM-DU-GUD‭`‬u  göstərir.‭
*‬
Lamma‭ ‬ENKİ babanın sözü ilə NAM adında bir DUB-SAR‭`‬ı  axtarır.‭
‬Yolda,‭ ‬evlərə yaxın,‭ ‬arx qırağında,‭ ‬uşaqlar oynayırlar.‭ ‬
 
-Ay DUMU(uşaq‭) ‬nə edirsən‭.
‬-Çimirəm.
-Ay UNU‭ ‬(qız‭) ‬sən nə edirsən‭.
‬-‭Qolçaq oynadıram‭ ‬.‭
‬-‭DUMUNİTA‭ (‬oğlan‭) ‬sən nə edirsən‭.
‬-‭Güləşirəm.‭
‬-‭NAM adında‭ ‬bir kişi burada var mi‭?
‬-‭NU(yox,‭ ‬uşaq dedi‭)‬
-‭ABA‭ ? ‬DUB-SAR‭? ( ‬kim‭? ‬Katib‭?‬ Bir başqa uşaq soruşdu.‭)
‬-HE-AM‭ (‬hən‭).
‬-Ngal‭( ‬orada‭).‬
-Bu anda bir yaşlı qadın yetişib 
‬"Gelin mən sizə göstərim"-dedi.
 
‭*
‬Lamma dubsar‭` ‬ın evin tapıb onla danışır:

 
Dubsar‭
‬-‭ ‬Siz necə buraya gəlib çatdınız,‭ ‬sümüklər hər yeri alıblar.‭
‬-‭ ‬Mən istəsəm görünərəm,‭ ‬istəməsəm görünmərəm‭.
‬-Pəri ki pəri‭; ‬ENKİ baba necədir‭.
‬-‭ ‬Yaxcıdı.‭ ‬Amma kirli yaşayışdan ürəyi kədərlidir.‭ 
‬-Bütün düşünən insaların,‭ ‬gözəl tanrıların ürəyi qəmlidir.‭ ‬Mən ENKİ babanı çox istirəm,‭
‬bir taydan o mənim də babamdir.‭ 
‬-‭ ‬Necə‭
‬-‭ ‬Mən uşaq‭ ‬ikən,‭ ‬özgələr bizim kəndə talan saldılar,‭ ‬qıranı qırdılar qırmayanı‭ ‬əsir apardılar‭;
‬mən ata-anasız qalarkən qaçıb getdim dağa.‭ ‬Aylar illər meşədə‭ ‬qaldım.‭ ‬Orada‭ ‬İM-DU-GUD ‭ ‬və baba Enki ilə‭ ‬tanış oldum.‭ ‬Baba məni özünlə evinə götürdü,‭ ‬mənə yazıb-oxuma,‭ ‬ədəb-ərkan,‭ ‬ox atma,‭ ‬qəmə vurma‭ ‬və ha belə bir şeyləri öyrətdi.‭ ‬Baba Enki mənim də babamdır.‭ ‬
 
-‭ ‬Baba söylədi:‭
‬Apardı təqdir-daşı` ‬nı
‬O oğru İM-DU-GUD‭
‬Axıtdı xalqın göz yaşını
O abdal ‬İM-DU-GUD.
*‬
Təqdir-daşı ‭` ‬nı 
‬-İM-DU-GUD oğurlayıb‭ 
‬Harada tapa bilərik oğrunu
Təqdir-daşı`‬nı? 
‬-‭ ‬İM-DU-GUD‭ ‬-nan‭ ‬danışmaq gərək
Təqdir daşının yerin soruşmaq gərək.
 
Elin dilin eldar bilər
Quşun dilin quşbaz bilər‭
‬O quşla‭ ‬danışmaq gərək.
** 
Yalqız qaldım meşədə‭ 
‬Heyvanlar içində mən
Öyrəndim heyvan dilini‭
‬Quş dilini mən‭.
 
‬Atadan uzaq düşdüm
Anadan da mən
Unutdum ana dilimi
Öz dilimi mən.‭
 
‬Var olsun‭ 
‬Enki baba
Dadima çatdı‭
‬Öyrətdi mənə‭ 
‬Öz ana dilimi‭.
 
‬Heyvanlar içində
Heyvan olmuşdum
İtirmişdim mən
Öz quş dilimi‭
 
‬Sevdim heyvani
Suyu ağacı mən
Dağı təpəni‭
‬Dərəni mən.‭
 
‬Ağac əsəndə‭ 
‬Məndə əsdim
Üşüdüm soyuqda
yarpaq ilə mən‭.
 
‬Ceyran qaçdı
Birdən
Quşlar uçdu‭
‬Tanıdım o
gözə görünməz
Qorxunu mən.‭
خوم بابا در برابر قطع کنندگان درختان
 
 
Bir dərin dostum var
Dərələr kimi
Ucadir uca dağlar kimi
Adı XUM-BABA
Atadir meşəyə‭ 
‬Anadır analar‭ ‬kimi:‭
*
‬“Nə anam olub nə atam
Nə kimsə böyüdüb məni
Dağdan doğulmuşam
Ormanı qorumuşam.‭
*
Yuxumu ağaclara verərkən‭
‬Oyaqlığı almışam ‭ 
‬Göz yaşımdan su verərkən ‭ 
‬Susuzluğu almışam ‭ 
‬Canımı çoxdan ormana‭
‬Qurban demışəm
Qorxmayıram ki ‭ 
‬Birdə dirilməyə cəyəm mən‭.”
*
Qorxum yoxdur ölümdən
Meşəm getməz gözümdən
Sevgim edər əbədi məni.
** 
Atadan uzaq düşdüm
Anadan da mən
vuruldum dərin
meşələrə‭  ‬mən...‭
 *
‬Sabah gəlin gedək‭ 
‬İM-DU-GUD‭` ‬dun‭ 
‬yuvasına.‭
‬O abdal quşun‭ 
‬Oynağına...
 
 -------
انتشار از: 

         

 

دیدگاه‌ها

تصویر آ. ائلیار

عدم انتشار شده: 
false
نظر: 
قسمت پنجم به متن افزوده شد.
تصویر کیانوش توکلی

عدم انتشار شده: 
false
نظر: 
ایلیار جان ، لینکی که از هایده ترابی گذاشتی کار نمی کنه ، عدم انتشار زدم، بهتر است مقاله را در لینک معمولی بگذاری در قسمت دیدگاه